भारतीय चित्रपटसृष्टीतील महान गायकांमध्ये किशोर कुमार यांचे नाव अत्यंत आदराने घेतले जाते. त्यांच्या आवाजातील जादू, अभिनयातील सहजता आणि विनोदबुद्धीमुळे त्यांनी अनेक दशकांपासून रसिकांच्या मनावर अधिराज्य गाजवले आहे. रोमँटिक, विरहगीत, भावगीत आणि विनोदी गाणी अशा प्रत्येक प्रकारात त्यांनी स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली. विशेष म्हणजे आजच्या तरुण पिढीलाही त्यांची गाणी तितकीच आवडतात.
मात्र, सुमारे 70 वर्षांपूर्वी किशोर कुमार यांनी एक असा विक्रम केला होता, ज्याची चर्चा आजही संगीतप्रेमींमध्ये होताना दिसते. सामान्यतः एखाद्या गाण्यात एक किंवा दोन गायकांचा सहभाग असतो. पण किशोर कुमार यांनी एका गाण्यात तब्बल 21 वेगवेगळ्या आवाजांमध्ये गायन करून आपली विलक्षण प्रतिभा सिद्ध केली होती. हा पराक्रम आजही भारतीय चित्रपटसंगीताच्या इतिहासातील एक अनोखा अध्याय मानला जातो.
‘परिवार’ चित्रपटातील गाण्याची जादू
1956 साली प्रदर्शित झालेल्या परिवार या सुपरहिट चित्रपटात किशोर कुमार यांनी प्रमुख भूमिका साकारली होती. अभिनयासोबतच त्यांनी या चित्रपटातील गाण्यांनाही आपल्या खास शैलीने अजरामर केले.
याच चित्रपटातील ‘कुएं में कूद के मर जाना, यार तुम शादी मत करना’ हे गाणे त्या काळात प्रचंड लोकप्रिय झाले होते. गाण्याची संकल्पना, विनोदी शब्दरचना आणि किशोर कुमार यांची अफलातून सादरीकरणशैली यामुळे हे गाणे लोकांच्या विशेष पसंतीस उतरले.
एका गाण्यात 21 आवाजांचा अनोखा प्रयोग
या गाण्याची सर्वात मोठी खासियत म्हणजे किशोर कुमार यांनी त्यामध्ये स्वतःच अनेक व्यक्तिरेखांचे आवाज साकारले होते. त्यांनी तरुण, वृद्ध, महिला, लहान मुले आणि इतर विविध पात्रांचे आवाज इतक्या प्रभावीपणे काढले की श्रोत्यांना ते वेगवेगळे कलाकार गात आहेत असे वाटत असे.
असे सांगितले जाते की या एकाच गाण्यात त्यांनी तब्बल 21 वेळा आवाज बदलला होता. त्यांच्या या बहुआयामी गायकीमुळे हे गाणे भारतीय चित्रपटसंगीतातील एक अद्वितीय नमुना ठरले. आजच्या काळातही जर लग्नाच्या कार्यक्रमात काही वेगळे आणि मजेशीर वातावरण निर्माण करायचे असेल तर किशोर कुमार यांचे हे गाणं नक्कीच सर्वोत्तम पर्याय ठरू शकते.
