हिंदू धर्मात वट पौर्णिमेच्या व्रताला सुवासिनी महिलांसाठी विशेष महत्त्व आहे. कारण पौराणिक मान्यतेनुसार याच दिवशी सावित्री मातेने आपल्या पतीवरील दृढनिश्चय आणि भक्तीच्या जोरावर यमराजाकडे पती सत्यवानचा जीव परत मागितला होता. त्यामुळे प्रत्येक सुवासिनी महिलां पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी, उत्तम आरोग्यासाठी आणि सुखी व समृद्ध वैवाहिक जीवनासाठी प्रार्थना करण्याकरिता हे व्रत मोठ्या भक्तीभावाने आणि श्रद्धेने पाळतात. हा सण प्रामुख्याने महाराष्ट्र, गुजरात, गोवा आणि पश्चिम भारतातील इतर राज्यांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर साजरा केला जातो. यावर्षी वट पौर्णिमेचे व्रत सोमवार 29 जून 2026 रोजी पाळले जाईल. जर तुम्हीही यावर्षी हे पवित्र व्रत पाळणार असाल, तर पूजेपूर्वी त्याचे महत्त्वाचे हे नियम जाणून घेऊयात.
2026 मध्ये वट पौर्णिमा व्रत केव्हा आहे?
द्रिक पंचांगानुसार, ज्येष्ठ महिन्याची पौर्णिमा 29 जून 2026 रोजी पहाटे 3 वाजून 06 मिनिटांनी सुरू होईल आणि 30 जून 2026 रोजी पहाटे 5 वाजून 26 मिनिटांनी संपेल. उदय तारखेनुसार वट पौर्णिमेचा उपवास सोमवार 29 जून 2026 रोजी केला जाईल.
वट पौर्णिमेच्या दिवशी काय करावे?
वटपौर्णिमेच्या दिवशी सकाळी ब्रह्म मुहूर्तावर उठा, स्नान करा आणि स्वच्छ किंवा नवीन कपडे परिधान करा. त्यानंतर भगवान विष्णू, लक्ष्मी देवी आणि सावित्री मातेचे स्मरण करा आणि उपवास करण्याची प्रतिज्ञा घ्या. पूजेदरम्यान वडाच्या झाडाला पाणी, तांदुळ, फुले, धूप, दिवा आणि फळे अर्पण करा. यानंतर धागा घेऊन वडाच्या झाडाला प्रदक्षिणा घाला. सावित्री आणि सत्यवान यांची कथा ऐका किंवा वाचा आणि आपल्या पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी उत्तम आरोग्यासाठी आणि सुखी वैवाहिक जीवनासाठी प्रार्थना करा. या दिवशी गरजूंना दान करणे आणि देवाचे ध्यान करणे देखील शुभ मानले जाते.
वट पौर्णिमेच्या दिवशी काय करू नये?
वटपौर्णिमेच्या दिवशी राग, खोटेपणा, वादविवाद आणि कोणाचाही अपमान करणे टाळावे.
पूजा करताना घाई करू नये आणि ती पूर्ण भक्तीभावाने करावी.
वटवृक्षाच्या फांद्या किंवा पाने विनाकारण तोडू नयेत, कारण ते पवित्र मानले जाते.
उपवासाच्या दिवशी मांस, मद्य, मांसाहार आणि कोणत्याही प्रकारच्या मादक पदार्थांचे सेवन टाळावे.
याशिवाय यादिवशी नकारात्मक विचार टाळावेत आणि कुटुंबातील सदस्यांशी प्रेम व आदराने वागावे. असे मानले जाते की, खऱ्या भक्तीने, संयमाने आणि सकारात्मक विचारांनी वटपौर्णिमेचा उपवास केल्यास तो अधिक फलदायी ठरतो.
वट पौर्णिमेच्या उपवासाचे धार्मिक महत्त्व
धार्मिक मान्यतेनुसार वटपौर्णिमेचा उपवास हा सावित्री माता आणि त्यांचे पती सत्यवान यांच्या कथेशी जोडलेला आहे. असे म्हटले जाते की पतीवरील अढळ प्रेम, तपश्चर्या आणि दृढनिश्चयाच्या जोरावर सावित्री मातेने यमराजाकडून आपल्या पतीचा जीव परत मिळवला. तेव्हापासून, हा उपवास अखंड सौभाग्य आणि वैवाहिक सुखाचे प्रतीक मानला जातो. हिंदू धर्मात वटवृक्षालाही पवित्र मानले जाते. त्याचे दीर्घायुष्य आणि विशाल आकार हे स्थिरता, समृद्धी आणि दीर्घायुष्याचे प्रतीक मानले जाते.
( डिस्क्लेमर : वरील माहिती उपलब्ध स्रोतावरून देण्यात आलेली आहे. याच्या तथ्यांबद्दल आम्ही कुठलाही दावा करीत नाही, तसेच अंधश्रद्धेला दुजोरा देत नाही)
