इलेक्ट्रिक कार किंवा स्कूटर खरेदी करण्याचा विचार करत असाल, तर हा अहवाल नक्की वाचा. भारतातील सर्वात मोठी आव्हाने विक्रीत नसून घरांमध्ये सुरक्षित चार्जिंग पायाभूत सुविधा नसण्यात आहे. विशेषतः अपार्टमेंट आणि भाड्याच्या घरांमध्ये राहणाऱ्या नागरिकांसाठी चार्जर बसवणे कठीण जात असून, तेथे सुरक्षित वीज यंत्रणेचा मोठा अभाव असल्याचे समोर आले आहे. भारतात इलेक्ट्रिक वाहनांची (ईव्ही) विक्री सातत्याने वाढत आहे. दर महिन्याला नवीन इलेक्ट्रिक कार, स्कूटर आणि बाईक लाँच केल्या जात आहेत. सरकार इलेक्ट्रिक वाहनांच्या खरेदीलाही प्रोत्साहन देत आहे आणि जागोजागी चार्जिंग स्टेशन बांधले जात आहेत. परंतु एका नवीन अहवालात असे दिसून आले आहे की हे ईव्ही मार्केटमधील सर्वात मोठे आव्हान बनू शकते.
अलायन्स फॉर एन एनर्जी एफिशिएंट इकॉनॉमी (एईईई) आणि कझामच्या अहवालानुसार, भारतातील मोठी समस्या ईव्हीची विक्री नाही तर घरात सुरक्षित चार्जिंगचा अभाव आहे. अहवालात असे म्हटले आहे की देशातील बहुतेक घरे अद्याप इलेक्ट्रिक वाहने सुरक्षितपणे आणि विश्वासार्हपणे चार्ज करण्यास तयार नाहीत.
अपघात का होतात?
रिपोर्टनुसार, केवळ इलेक्ट्रिक वाहन खरेदी करणे पुरेसे नाही. सर्वात महत्वाची गोष्ट म्हणजे आपल्या घरात असे वायरिंग, इलेक्ट्रिकल लोड आणि चार्जिंग पॉईंट्स आहेत की नाही, जिथे रात्रभर वाहन सुरक्षितपणे चार्ज केले जाऊ शकते. जर घराची वायरिंग कमकुवत असेल किंवा जुन्या विद्युत सॉकेटचा वापर केला जात असेल तर आग आणि विद्युत अपघातांचा धोका वाढू शकतो.
चार्जिंगची मोठी समस्या
अहवालात म्हटले आहे की, 2016 मध्ये भारतात केवळ 50,000 इलेक्ट्रिक वाहनांची विक्री झाली होती, तर 2025 पर्यंत ही संख्या 23 लाखांहून अधिक झाली आहे. यातील 91 टक्के इलेक्ट्रिक दुचाकी आणि तीनचाकी वाहनांचे आहेत. म्हणजेच बहुतांश लोक दैनंदिन प्रवासासाठी इलेक्ट्रिक स्कूटर आणि ई-रिक्षांचा वापर करत आहेत. असे असूनही, घरांमध्ये चार्जिंग सिस्टममध्ये तितक्यात वाढ झालेली नाही.
घराच्या वायरिंगमध्ये बदल करावे लागतील
अहवालानुसार, केवळ 55 टक्के संभाव्य ईव्ही खरेदीदारांकडे घरी चार्जिंगची सुविधा उपलब्ध आहे. त्याच वेळी, सुमारे 30% लोकांना ईव्ही चार्ज करण्यापूर्वी त्यांच्या घराची वीज व्यवस्था बदलावी लागेल. बर् याच लोकांना सामान्य विद्युत सॉकेट, विस्तार बोर्ड किंवा तात्पुरते वायरिंगमधून ईव्ही चार्ज करण्यास भाग पाडले जाते. रिपोर्टनुसार, ही पद्धत बर् याच काळासाठी सुरक्षित मानली जात नाही. यामुळे आगीचा धोका, चार्जिंग समस्या, चार्जर निकामी होणे आणि बॅटरीचे आयुष्य कमी होणे यासारख्या समस्या उद्भवू शकतात.
अपार्टमेंट आणि सोसायटीमध्ये राहणाऱ्यांची ही समस्या
अपार्टमेंट, सोसायट्या आणि भाड्याच्या घरात राहणाऱ्या लोकांना सर्वात जास्त त्रास होतो. अहवालानुसार, भारतातील शहरांमध्ये 70 ते 75 टक्के कुटुंबे फ्लॅट किंवा बहुमजली इमारतींमध्ये राहतात. मुंबई आणि बंगळुरुसारख्या शहरांमध्ये 60 ते 80 टक्के लोक अशा अपार्टमेंटमध्ये राहतात जिथे पार्किंग सामायिक आहे आणि विजेचा भार मर्यादित आहे. अशा ठिकाणी ईव्ही चार्जर बसविण्यासाठी अनेकदा घरमालक, आरडब्ल्यूए (रेसिडेंट वेल्फेअर असोसिएशन) आणि वीज विभागाची परवानगी घ्यावी लागते. ही प्रक्रिया कधी-कधी लोकांसाठी सर्वात मोठा अडथळा बनते.
